Η σελίδα είναι υπό κατασκευή
Ιερός Ναός Παναγίας (Χόρτενης) Πελαθούσα
 |
 |
 |
 |
Ιερός Ναός Αγίας Αικατερίνης Κρήτου Τέρρα
Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου Κομάνων ή Κουμάνων Μέσανα
Η Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου των Κομάνων ή Κουμάνων (της οικουμένης) βρίσκεται μόλις ένα χιλιόμετρο Νοτιοανατολικά του χωριού Μέσανα, στην δυτική όχθη του ποταμού Διαρίζου. Μικρός μονόκλιτος καμαροσκέπαστος ναός είναι το μόνο που απέμεινε σήμερα για να δεικνύει τον χώρο της ασκήσεως και της προσευχής των μοναχών που πέρασαν από εκεί αφιερώνοντας την ζωή τους στο Θεό. Η ονομασία «των Κομάνων» σχετίζεται πιθανόν με τα Κόμανα του Πόντου όπου πέθανε εξόριστος ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος. Κατά μία άποψη φυλάσσονταν εκεί λείψανα του αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου που μετέφεραν μοναχοί πρόσφυγες που ήρθαν στην Κύπρο μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης. Οι μοναχοί αυτοί πιθανόν να ήταν και οι ιδρυτές του μοναστηριού που ιδρύθηκε περί το 1480.
Στο εσωτερικό του ναού σώζονται μερικές από τις τοιχογραφίες που κοσμούσαν τον ναό και ανάγονται περί το 1600. Στον βόρειο τοίχο εικονίζονται το μαρτύριο του αγίου Γεωργίου και στον νότιο ο αρχάγγελος Μιχαήλ και τα θαύματά του. Η μονή εγκαταλείφτηκε πιθανόν περί το τέλος του 1700 αρχές του 1800 κάτω από δύσκολες συνθήκες. Ο ναός στο τέλος του 20ου αιώνα ήταν ημικαλυμμένος από σορούς χωμάτων που έφεραν άγνωστο πότε οι βροχές, ίσως αυτό της προκάλεσε και την χαριστική βολή για την μονή. Ευτυχώς τα τελευταία χρόνια καθαρίστηκαν και αποκαλύφθηκε ολόκληρος ο ναός. Έγινε επίσης και συντήρηση των τοιχογραφιών και της στέγης.
Ιερά Μονή Αγίου Σάββα της Καρόνος Τραχυπέδουλας
Η εγκαταλειφθείσα αυτή μονή βρίσκεται δύο χιλιόμετρα βοριοανατολικά του χωριόυ Πραστειό του διαμερίσματος Κελοκεδάρων και λειτουργεί ως παρεκκλήσι του χωρίου Τραχιπέδουλα. Σώζεται ο ναός ο οποίος και επισκευάσθηκε και αρκετά ερειπωμένα κελία. Ο ναός αρχικά ήταν τρίκλιτος σήμερα σώζεται μόνο το μεσαίο κλίτος και σκεπάζεται με δίρριχτη στέγη. Η μονή ιδρύθηκε πιθανώς το 1120 από τον καταγόμενο από την Μαλούντα του αγίου Ιωάννη-του διαμερίσματος Κελοκεδάρων-άγιο Ιωάννη, τον μετέπειτα Μητροπολίτη Πάφου. Ο άγιος Ιωάννης ήταν και ο πρώτος ηγούμενος της μονής άλλοι ηγούμενοι που είναι γνωστά τα ονόματά τους ήταν: Γεράσιμος, Αρσένιος, Ιγνάτιος και Ιωακείμ. Η αδελφότητα της Μονής διαλύθηκε κατά τη δεκαετία του 1920, για άγνωστους λόγους. Η εκκλησία λειτουργείται στις 5 Δεκεμβρίου που είναι η γιορτή του Αγίου Σάββα, και τη Δευτέρα του Πάσχα.
Ιερός Ναός των Αγίων Κηρύκου καί Ιουλίττης. Λετύμπου
Πανηγυρίζει τήν 15ην Ιουλίου.
Ὁ Ἱερός Ναός τῶν Ἁγίων Κηρύκου καί Ἰουλίττης εἶναι κτίσμα τοῦ 11ου αἰῶνα καί κατά πᾶσαν πιθανότητα ἦταν τό Καθολικό παλαιᾶς Μονῆς.
